مسئله 2485 - اگر طلب مدت نداشته باشد ، يا مدت آن رسيده باشد و طلبكار طلب خود را مطالبه كند ، چنانچه بدهكار بتواند بدهى خود را بدهد ، بايد فوراً آن را بپردازد ، و اگر تأخير بيندازد گناهكار است . مسئله 2486 - اگر بدهكار غير از خانه معمولى كه در آن نشسته و اثاثيه منزل و چيزهاى ديگرى كه به آنها احتياج دارد ، چيزى نداشته باشد طلبكار نمىتواند طلب خود را از او مطالبه نمايد ، بلكه بايد صبر كند تا بتواند بدهى خود را بدهد . مسئله 2487 - كسى كه بدهكار است و نمىتواند بدهى خود را بدهد چنان كه بتواند كار و كسبى انجام دهد تا قدرت پرداخت پيدا كند بايد چنين كند . مسئله 2488 - كسى كه دسترسى به طلبكار خود ندارد ، چنانچه اميد نداشته باشد كه او يا وارث او را پيدا كند ، بايد با اجازه حاكم شرع طلب او را از طرف طلبكار آن به عنوان صدقه به فقير بدهد . و شرط نيست در فقير كه سيد نباشد هر چند در صورتى كه طلبكار سيد نباشد احوط استحبابى است . مسئله 2489 - اگر مال ميّت بيشتر از خرج واجب كفن و دفن و قرض او نباشد ، بايد مالش را به همين مصرف‌ها برسانند و به وارث او چيزى نمىرسد . مسئله 2490 - اگر كسى مقدارى پول طلا يا نقره يا چيزهاى مثلى ديگر را قرض كند و قيمت آن كم شود ، يا چند برابر گردد ، چنانچه همان مقدار را كه گرفته پس بدهد كافى است ، ولى اگر هر دو به غير آن راضى شوند اشكال ندارد . و لكن جريان حكم مذكور در پولهاى كاغذى كه به لحاظ قدرت اعتبارى خريد با آنها معامله مىشود و نوعا در حال ترقى و تنزل فاحش مىباشند محل اشكال است و اگر تفاوت فاحشى پيدا كند و بنابر احتياط لازم است با يكديگر مصالحه نمايند . مسئله 2491 - اگر مالى را كه قرض كرده از بين نرفته باشد و صاحب مال همان را مطالبه كند ، احتياط مستحب آن است كه بدهكار همان مال را به او بدهد . احكام رباى قرضى مسئله 2492 - اگر كسى كه قرض مىدهد شرط كند كه زيادتر از مقدارى كه مىدهد بگيرد ، مثلًا يك كيلو گندم بدهد و شرط كند كه يك كيلو و نيم بگيرد ، يا ده تخم مرغ